Britse bodemprijs CO2 verdient navolging

(Opiniestuk in Financieel Dagblad, 14 februari 2013)

Het Britse besluit voor een minimumprijs voor CO2 stuit emissiehandelspuriteinen tegen de borst. Zo’n idee staat haaks op de kern van emissiehandel: een vast plafond voor de uitstoot van CO2, waardoor een marktprijs ontstaat. Morrelen aan de prijzen ondergraaft de basis van emissiehandel. Maar deze stellingname miskent dat het huidige emissiehandelssysteem van politieke keuzes aan elkaar hangt, en die hebben nu juist tot extreem lage CO2-prijzen aanleiding gegeven. Een bodemprijs voor CO2 helpt de emissiehandel uiteindelijk verder en heeft een aantal bijkomende voordelen. Het Britse plan verdient navolging.

In januari zakte de CO2-prijs kortstondig onder de € 3 per ton. Het einde van de emissiehandel, schreef menig commentator. De oorzaak van de sterke prijsdaling was dat een commissie van het Europees Parlement tegen het zogeheten backloading-voorstel van de Europese Commissie stemde. Backloading houdt in dat een deel van de emissierechten niet direct wordt geveild, maar pas later, als de markt krapper is, op de markt wordt gebracht. Het voorstel van de Commissie was bedoeld om de lage marktprijzen voor CO2 een steuntje in de rug te geven. Door de tegenstem vanuit het parlement gebeurde het tegenovergestelde. Het voorbeeld laat zien dat het emissiehandelssysteem en de prijsvorming op de CO2-markt sterk afhankelijk is van politieke keuzes en aannames. De twijfel van het parlement over backloading doet vermoeden dat er helemaal geen steun komt voor meer structurele maatregelen die de Europese Commissie later wil invoeren om de CO2-prijs te verhogen. De huidige extreem lage CO2-prijzen zijn slecht voor de geloofwaardigheid van het  handelssysteem en geven geen enkele stimulans voor innovatie. De Engelsen hebben dit zien aankomen en hebben een minimumprijs vastgesteld voor emissierechten voor de elektriciteitsproductie. Dit plan wordt in april van dit jaar ingevoerd. Het regelt dat de elektriciteitsproducenten die meedoen aan het EU-ETS vanaf 2013 minimaal € 20 per ton CO2 betalen, oplopend naar minimaal € 35 per ton in 2020. De hoogte van deze CO2-heffing is afhankelijk van de CO2-prijs binnen het EU-ETS, het Europese emissiehandelssysteem. Emissiehandelspuristen vinden dit maar een vreemde actie, die haaks staat op de essentie van het emissiehandelssysteem. Het Engelse plan levert Europees gezien ook geen CO2-reductie op, omdat de lagere emissies in het Verenigd Koninkrijk als gevolg van deze actie leiden tot nog lagere prijzen voor emissierechten binnen het EU-ETS. De totaal beschikbare emissieruimte, het plafond, zal immers toch opgesoupeerd worden. Zo bezien is het een merkwaardige maatregel. De Britten hebben hun minimum-CO2-prijs met name ingezet om de duurzame energiesector te ondersteunen. Door hogere CO2-prijzen worden duurzame energieopties immers meer concurrerend. Investeringsklimaat Het huidige EU-ETS-plafond is niet afgestemd op het gewenste emissieniveau, maar de uitkomst van een effectieve lobby van het bedrijfsleven en van een aantal onwillige landen. Voordat er op EU-niveau een verbetering is uitonderhandeld, zal er nog wel wat rook de lucht in gaan. Maar in navolging van het VK kunnen individuele landen best stappen zetten en een minimumprijs voor CO2 invoeren, paradoxaal genoeg niet met als doel de CO2-emissies te verminderen, maar met als doel een beter investeringsklimaat voor duurzame energie en relatief schone gascentrales te krijgen. Een euro of 20, 30 per ton CO2 is dan zeer behulpzaam. Die prijs hoeft ook geen enkel probleem te zijn; twee jaar geleden nog voorspelden banken en brokers dat de prijs naar € 30 tot € 40 per ton zou gaan, zonder dat daarover enige ophef ontstond. Zo’n prijsniveau levert  veel voordelen op. De concurrentiepositie van duurzame elektriciteit verbetert, de kosten voor de SDE-subsidieregeling nemen af. De positie van relatief schoon gas ten opzichte van vuile kolen verbetert. Demonstratieprojecten voor CO2-afvang en opslag, zoals bij Rotterdam, blijven in het het vizier. De investeringszekerheid neemt toe, waardoor innovaties gericht op emissiereducties aantrekkelijker worden en het komt natuurlijk de staatskas ten goede.  Een minimumprijs voor CO2 die niet helpt voor CO2 maar wel het investeringsklimaat verduurzaamt – het lijkt paradoxaal, maar is een logische en verstandige maatregel, die bovendien, zeker als meer landen mee gaan doen, een politiek signaal aan Brussel is dat het EU-ETS aangescherpt moet worden om te voorkomen dat dit op zich sterke instrument irrelevant wordt binnen het klimaatbeleid.

Ir. Hans Warmenhoven en ir. Jan Paul van Soest zijn partner bij De Gemeynt, duurzame adviseurs en entrepreneurs.

Delen

Trackback van jouw site.

Laat een reactie achter

Je moet ingelogd zijn om een reactie te plaatsen.