De Duitse Energiewende maakt, ook in Nederland, dikwijls de tongen los. Als er in Duitsland wat wezenlijks gebeurt, is dat ook hier gespreksstof, al wordt de informatie lang niet altijd ongeschonden de grens over.

Jan Paul van Soest

Zo wordt hier nogal eens beweerd dat de Duitse economie kraakt onder de kosten van de Wende, dat Duitse stroomprijzen gestegen zouden zijn, dat de industrie in Duitsland het maar moeilijk heeft, dat de CO2-uitstoot in Duitsland stijgt door de stimulering van hernieuwbare bronnen, of dat de betrouwbaarheid van de stroomlevering in gevaar komt.

Allemaal incorrect. Meer lezen

Geplaatst in Energie, Media | Tags , , , |

Wouter van Dieren (midden) en Jouke van Dijk (rechts) krijgen het eerste exemplaar van Wadden onder de Waterspiegel aangeboden uit handen van Jan Paul van Soest

Op de conferentie Wadden Sea Research van de Waddenacademie, 10 en 11 december 2014, werd de publicatie Wadden onder de Waterspiegel aangeboden aan prof. Jouke van Dijk, voorzitter van de Waddenacademie, en Wouter van Dieren, die een terugblik gaf op Win-Win en het Wad en de Commissie-Meijer. Het boekje Wadden onder de Waterspiegel is geschreven als een terugblik op het Waddenzeebeleid in de afgelopen decennia, met een vooruitblik naar de toekomst. Het is uitgebracht met financiële steun van de NAM, en vormgegeven door Tineke Wieringa, Studio TW

De publicatie is hier te downloaden als pdf.

Wadden onder de Waterspiegel werd geschreven door  Jan Paul van Soest (De Gemeynt), mmv Kim Nackenhorst en Tammo Oegema (IMSA) en Heleen van Soest.

Geplaatst in Beleid, Natuur, biodiversiteit | Tags , , |
Door Jan Paul van Soest
Haast iedereen haalt zijn schouders op als weer eens een nieuw klimaatrapport van het IPCC is verschenen en gaat over tot de orde van de dag: treinen laten rijden, Kamervragen stellen, patiënten opereren en Sinterklaasintochten verpesten.

Op 2 november verscheen het 116 pagina’s tellende Syntheserapport van het IPCC, dat de eerder verschenen hoofdrapporten I (de natuurwetenschappelijke basis), II (impacts en adaptatie) en III (mitigatie) bestrijkt. Voor de gehaaste lezer die dan tenminste nog wil weten waarover ‘ie zijn schouders ophaalt: de Britse hoogleraar Piers Forster vatte het syntheserapport samen in 18 tweets.
Er is veel over het syntheserapport te zeggen, al wordt er naar mijn smaak veel te weinig over gezegd. Wat is de oogst? Een paar berichten in de kranten, die net zo gemakkelijk weer worden tegengesproken door een paar amateur-klimaatkletsers die de essentie van de klimaatproblematiek niet wensen te vatten, en die (hoor en wederhoor! Elke mening moet gehoord kunnen worden! Ook als deze volslagen ongefundeerd is!) net zo veel ruimte krijgen als de klimaatwetenschappers. Deze praktijk leverde dit keer wel een lichtpuntje op: de Ombudsvrouw van de Volkskrant concludeert dat opiniestukken waarvan vermoed mag worden dat er met feiten wordt gerommeld aan een gespecialiseerde redacteur moeten worden voorgelegd.

Op een eenmalige Achterkant van het Gelijk onder leiding van Marcel van Dam na, blijft een wezenlijke discussie over de implicaties van klimaatverandering voor bijvoorbeeld ons energiesysteem uit. Die zijn echter niet mals.
Cruciaal is het Carbon Budget, de maximale hoeveelheid die nog in totaal, cumulatief, dus niet jaarlijks, in de atmosfeer kan worden geloosd op straffe van overschrijding van een maximaal aanvaardbare temperatuurstijging.

De atmosfeer is te zien als een zich met broeikasgassen vullende badkuip. De koolstofkraan staat wijd open, en gaat trouwens elk jaar weer nog verder open, terwijl de afvoer zeer beperkt is. Vooral de emissies door kolengebruik groeien hard, maar die van olie, gas en cementproductie kunnen er ook wat van.
Het niveau in de badkuip, niet de instroomsnelheid, bepaalt de uiteindelijke mate van opwarming. In de badkuip zijn niveaustreepjes te zetten die overeenkomen met het aantal graden opwarming. Wetende wat er jaarlijks instroomt, hoe snel de groei van de instroom is, wat uitstroomt en hoe hoog het niveau in de badkuip nu al is, kan worden berekend hoe veel broeikasgassen nog maximaal mogen instromen wil een als linke soep te betitelen opwarmingsniveau niet worden overschreden.
Het IPCC heeft die sommen gemaakt. U zegt het maar: 2 graden, zoals de wereldleiders hebben afgesproken? Dan moet bij de huidige groei van de instroom de kraan in 2032 dicht zijn. Zouden we nog tot 2020 door blijven groeien, dan moet vanaf dan jaarlijks 6% minder worden uitgestoten.
Ziet u voor zich dat dit gaat gebeuren? Ik niet, hoe graag ik ook zou willen. Er ligt zoveel kapitaal en daarmee zoveel belangen vast in winningsinstallaties, raffinaderijen, pijpen, vloten, centrales en zo meer dat het praktisch ondenkbaar is dat de kentering van 2-3% uitstootgroei per jaar naar een afname rond 2020 zal beginnen. En dan daarbij zit er nog eens een veelheid van fossiele brandstoffen onder de grond die de eigenaren, in het  algemeen landen meer dan bedrijven, maar wat graag naar boven willen trekken. Dat geldt vooral als kamikazeconservatieven als Stephen Harper (Canada) en Tony Abbott (Australië) en ravagerepublikeinen als Jim Inhofe (senator VS) aan de macht zijn.

En dus? Plus 3 graden? Plus 4? Plus 5? Er circuleren verschillende calculators op het internet waarmee iedereen op zijn eigen wijze de planeet kan koken.

Logischerwijze zouden deze vooruitzichten moeten leiden tot boosheid, gevoelens van onmacht, ongemakkelijke gedachten over de eigen rol en zo meer, bij in elk geval politici en producenten én gebruikers van energie. Maar ik merk dat haast nergens. De treinen moeten rijden, dekamervragen van het lid-Madlener over het gebruik van de spitsstrook als boetefuik moeten beantwoord worden alsmede de kamervragen van het lid-Thieme over het afschieten van welgeteld één bijna-verdronken vos, een patiënt moet van zijn blindedarm worden verlost, en o ja, de Sinterklaasintocht moet nog even worden verziekt. We hebben véél belangrijker zaken aan ons hoofd dan klimaat.

Eerder gepubliceerd als column op Energiepodium.nl

Geplaatst in Klimaat, Media | Tags , , |